Aktualności Wybór ośrodka...

Wybór ośrodka transplantacyjnego

Każdy pacjent ma prawo wyboru ośrodka transplantacyjnego - jest to podstawowa zasada i prawo pacjenta obowiązujące w krajach hemisfery zachodniej i reszty krajów cywilizowanych. Trudno zresztą, aby było inaczej skoro wybór ośrodka transplantacyjnego najczęściej decyduje o życiu chorego. Mało kto w kraju jednak z tego prawa korzysta - większość chorych nie zdaje sobie sprawy ze swoich praw oraz z wpływu doświadczenia danego zespołu transplantacyjnego na wyniki przeszczepień lub obawia się retorsji ze strony instytucji, od których jest uzależniony. Warto uzmysłowić sobie, iż o tym czy chory ma szansę na życie i zdrowie, gdyż będzie przeszczepiony w dobrym ośrodku, czy nie ma żadnej szansy, gdyż trafił do ośrodka miernego, aktualnie w 50% decyduje przypadek. Nieprawdą jest, że wszystkie ośrodki są takie same, nawet jeśli stosują identyczne procedury. Nieprawdą jest, że pacjent nie ma wyboru i musi z przypisanego mu prawem kaduka ośrodka skorzystać pod groźbą utraty możliwości leczenia. To jest łamanie praw nie tylko pacjenta, ale i człowieka, gdyż prawo do decydowania o własnym losie może mieć wyłącznie sam zainteresowany. Należy czynnie zadbać o to, aby mierne kliniki transplantacyjne, które mają niczym nieuzasadnione ambicje przeszczepiania szpiku, zostały z rynku medycznego wyeliminowane niezależnie od poparcia jakie im jest z niezrozumiałych powodów udzielane. Niniejszy rozdział ma za zadanie zarysowanie chorym podstawowych kryteriów jakie należy rozważyć po otrzymaniu diagnozy i/lub kwalifikacji do przeszczepienia szpiku. Należy pamiętać o tym, że nie tylko odpowiedź na zadane pytanie musi zostać udzielona, ale że musi być ona również poparta dowodami. I najważniejsze - ostatecznego wyboru ośrodka transplantacyjnego dokonuje sam chory lub jego opiekun, a pierwotne skierowanie do kliniki jest tylko sugestią, którą można zaakceptować lub odrzucić.

W dniu dzisiejszym, 22 czerwca 2003 roku, w kraju leczeniem i finansowaniem leczenia zajmuje się ta sama instytucja - Ministerstwo Zdrowia (MZ). Od razu uderzający jest konflikt interesów między MZ, które nie lubi płacić za leczenie lub płaci jak najmniej, a pacjentem, który jest leczony i w dodatku chce żyć w zdrowiu. Skoro za finansowanie badań chorych i ich dawców (w tym poszukiwań dawców szpiku) oraz samych procedur transplantacyjnych nie jest odpowiedzialna ubezpieczalnia, tym samym obowiązek ten, z racji praw konstytucyjnych, spada na MZ. Dotyczy to literalnie wszystkich chorych na białaczki mających wskazania do przeszczepienia szpiku. Ze wszystkimi konsekwencjami.

W aktualnej sytuacji w kraju wybór kliniki transplantacyjnej (=CT, Centrum Transplantacyjne) nie powinien stanowić dla chorych problemu - jest ich naprawdę niewiele wśród około 20 działających na terenie Polski. Na wybór CT ma na pewno wpływ choroba danego pacjenta, która z pewnością wyeliminuje szereg CT. Lekarz prowadzący może rekomendować dany CT kierując się własnym źródłem informacji lub nabytym doświadczeniem. Na wybór ten ma niewątpliwie szereg innych czynników, takich jak renoma CT i doświadczenie zespołu lekarskiego. Należy uzyskać informację, dlaczego ktoś rekomenduje dany ośrodek a nie inny. W wyborze CT pomocnym może okazać się ostrożne rozpatrzenie szeregu czynników, które zostaną omówione pokrótce poniżej.